Gözlem

  • Demo Image

Pedagojik dokümantasyon uygulamasının bu aşamasında gelişim ve öğrenmenin nasıl ve ne derecede gerçekleştiğini tespit etmek amacıyla sürekli ve sistematik olarak gözlemler gerçekleştiririz.

Sistematik gözlemlerimizi belli bir amaç doğrultusunda, kullanacağımız kayıt araçlarını, gözlemlerimizin yeri ve zamanını önceden belirleyerek gerçekleştiririz. Sistematik gözlem yaparken şu hususlara [1, 2] dikkat etmemizde yarar vardır: 

  • İlk olarak gözlemlerimizin amacı ve odağını belirlemeliyiz.

  • Gözlemlerimizi kaydederken mümkün olduğunca nesnel (objektif) olmalı, değer yargılarımızdan kaçınmalı, yalnızca gözlemlediğimiz durumları kaydetmeli ve gözlemlediğimiz davranışları yargılayan kelimeler yerine betimleyen kelimeler kullanmalıyız.

    • Örneğin, kayıtlarımızda ‘çok sinirlendi’ yerine ‘ayağını yere hızlıca vurdu’ ya da ‘annesine çok bağımlı’ yerine ‘annesine sıkıca sarıldı ve gitmemesini istedi’ gibi betimlemeler kullanmalıyız.

  • Gözlem yaparken çocukların hem sözel hem de sözel olmayan davranışlarına odaklanmalıyız.

  • Dokümantasyon sürecinde etkili bir gözlem çocukları etkin dinlemeyi gerektirir. Gözlem yalnızca bakmak, görmek ve izlemek değildir.

  • Gözlem yaparken yalnızca çocukların ortaya koyduğu ürünlere değil aynı zamanda gelişim ve öğrenme süreçlerine de odaklanmalıyız. 

  • Amaca yönelik olarak gözlemler yapmalıyız. Gözlemlerimizi farklı kayıt araçlarıyla zenginleştirmeliyiz.

  • Kullandığımız kayıt araçlarında gözlemlediğimiz davranışla birlikte çocukların isimleri, gözlemi gerçekleştirdiğimiz zaman ve mekanın yer almasına dikkat etmeliyiz.

  • Gözlem yaparken kayıt almamız çocuklarla olan etkileşimimizi engelliyorsa kaydetme işlemini sonraya bırakabiliriz.

  • Gözlemlerimiz ile ilgili çıkarım ve yorumlarımızı gözlem sonrasına bırakmalı, bu çıkarım ve yorumları elde ettiğimiz kanıtlara dayalı olarak yapmalıyız.

  • Gözlem sürecinde elde ettiğimiz bilgileri karar almada kullanacaksak, gözlemlerimizi birkaç defa daha tekrar etmemizde yarar vardır.

Gözlem sırasında ve sonrasında gelişim ve öğrenme ile ilgili kayıtlar tutarak veri toplamamız gerekmektedir.

Videolar-Gözlem

Çocuklarla Gözlem

Gözlem ve Kayıt

Gözlem ve Kayıt